дәстүрлі ас-тағамға қолданылатын тауда өсетін өсімдік. Топырақ астындағы бөлігіндегі түпкі өзегі нәрлі азық болып саналады. Бек Алтай тауының биік беткейлері мен алаңқайларында өседі. Биіктігі бір-екі қарыс мөлшерінде, жатаған, топтасып не дара өседі. Әр сабағының түбінде жүгері жапырағына ұқсас, бедерсіз, жұмсақ, майда, жиегі тегіс жапырағы бар. Жетілген сабағының басында бармақ басындай үш қырлы түймешігі болады, ішінде кішілеу бидай пішіндес иірілген мұртшасы және бірнеше тал ұрығы болады.                                                           Бек сабағының топыраққа бойлаған түбі жуан болады, кішілеу сәбізге ұқсас ақ өзекшесі, яғни дәні жеуге жарамды. Жетілген кезде адамның саусағындай жуандықта, жарты қарысқа дейін жетеді. Бектің топтасып өскен жерінен оншақты, ал топырағы жұмсақ жерден жиырма шақты бек дәнін алуға болады. Дәнін жарып қарағанда картоп сияқты ақ түсті, морт сынғыш болып келеді. Жұқа қара қоңыр қабығы саусақпен сипап-ақ аршылады. Мамыр айының орта шенінде, тау етегіндегі қар сөгіле бастағанда-ақ өркен жарып, қар кете жауқазын сияқты ол да гүл атады. Жабайы бүлдірген гүлі ашылған соң гүлі ұзақ тұрмай үзіліп түседі де, тұғырынан ұрық түймешігі өседі.                                                                                                                    Бек маусымның аяқ шені мен шілденің ортасына таман піседі. Аюлар өткір тырнақтарын бек шоғыры өскен шымға салып, шеңгелдеп топырақты аударып, қазып алып жеп, тойған соң қазған бегін бір жерге үйіп кетеді де, шөп қурап қар түскенге дейін келіп жеп тұрады екен. Ертеде бек қазып жатқан аюларды көрген малшылар сыртынан аңдып жүріп, аю кеткен соң дайын олжаға ие болады екен.                                                                                                                                                                                                                                                                Бекті арнаулы азық ретінде де, жеңсік ас ретінде де пайдаланады. Сыйлы қонақтарға тартып, сәлем-сауқат ретінде де беріп жібереді.                                                                                  Бекті қазып алғаннан кейін қабығынан аршып, аз ғана тұз салынған суға сүзіп алып өреге жайып кептіреді. Кептірілген бек солып, мейіздей қатты күйге енеді. Кептірілген бекті жемес бұрын жылы суға біраз уақыт шылап қойса, жұмсарып, әуелгі қалпына келіп бөртіп ағарады. Содан соң сорпаға, сүтке салып қайнатып немесе қуырдаққа қосып қуырады. Қариялардың айтуынша, ертеде Алтайда жайлаудан пішенге түскен азаматтар бір астау кептірілген бек алып барса, бір айлық азығына жарап, ауыр еңбекте жүрсе де арықтамай, қабырға еті қалың күйінде қайтып келеді екен.                                                                                                                                                                                                                                                                      Осындай кенеуі күшті тағамдық қасиеті бар бекті аялап қорғайтын дәстүрлі әдеттер де болған. Бек өскен жерді күрекпен, балтамен қазып, бегін теріп алғаннан кейін «аударылған шым орнына түспесе, ат тұяғын қағадыжәне бек қайтадан өспейді» деп шымын қайтадан орнына салып кетеді. Ертеде кедей-кепшіктер «сарана теріп, бек жесек те өлмейміз» деп жаз жайлаудан қалмайды екен. Жерінен ауып алысқа кеткендер «Бегі білектей, саранасы жүректей қайран, Алтай жерім-ай» деп сағынышын білдірген.                                                            Алтайдың бегі азықты,                                                                                                                                                                                                                                                                            Азық қып елім қазыпты.                                                                                                                                                                                                                                                                    Басына ерік болмайтын,                                                                                                                                                                                                                                                                          Қыз бала неден жазықты, –                                                                                                                                                                                                                                                                 деп әйелдердің жоқтау, көріс мәтіндерінде кездеседі.