ир. зат. 1 . діни. Бүкіл ғаламды, дүниені жаратушы; алла тағала, тәңір.

Атақтан да қашпайық, даңқтан да, Бірақ құдай бізді оған жарытқан ба?! Кімдер көмек болады ғаріптерге Даңқтылар әкесін танытқанда (2,151).

Ауады да тұрады аңсарым-ай!

Әлі сен, есімдесің, Аршалы сай.

Сол түні мені неге өлтірмедің?

Сол түні риза едім, алса құдай.

//Сөздің реті келгенде айтылатын қыстырма сөз . (3,189).

Қай тұста еді, құдай - ау , қай маңда еді?!

Маған құшақ сол жанның жайған жері?

Алғаш біздер ақ гүлін таптап кеткен,

Қай маңда еді жастықтың сайран белі?! (2,72).

Кеше еді ғой, құдай - ай .

Кеше еді ғой, Дүйсенбінің, мына дәу, шешегі ғой! Мынау әзер қаз басқан төрт жасында,

Мұхамеджан қартыңның мешелі ғой (2,96).

2 . ауыс. Ең мықты адам, бастық.

Айтшы қане, бар ма оның тыншығаны!

Бірге кіріп, сенімен бір шығады.

Байқа, тентек!

Сен емес Ана алдында,

Мына тұрған « құдайың » қымсынады (1,138).

Өксікті, арманды, кек толы үн – Өмірді құрсауда кетті оның! Ильичті толғантқан осы бір Музыка құдайы – Бетховен (1,114).